"In 2007 werkte ik een tijdje in Suriname, als leraar op de kunstacademie van Paramaribo", vertelt Tammo Schuringa. Samen met Paul Faber en Chandra van Binnendijk stelde hij het boek samen. "Ik fietste veel door de stad en maakte dan foto's van beschilderde muren en bussen. Toen ik in Nederland op zoek ging naar een uitgever, bleek dat Paul Faber al jaren rondliep met hetzelfde idee. We zijn toen aan elkaar gekoppeld en zo is Schaafijs & Wilde Bussen ontstaan."

Creoolse traditie
De 'wilde bussen' uit de titel zijn de honderden particuliere busjes die in Suriname rijden. "Die hebben de staatsbussen eruit geconcurreerd en rijden nu gewone lijndiensten. Het beschilderen van die busjes is een Creoolse traditie die halverwege de jaren '70 is ontstaan. Oorspronkelijk waren het vooral afbeeldingen die gebaseerd waren op tatoeages."

Het beschilderen van de wilde bussen wordt tegenwoordig ook veel door Hindoestanen gedaan. "Je ziet nu bijvoorbeeld heel veel portretten van Bollywoodsterren. Die zijn sinds de opkomst van een Hindoestaanse tv-zender erg populair. Maar op busjes die in de Creoolse wijken rijden, worden weer Creoolse helden geschilderd. Reggaezangers bijvoorbeeld."

Geen graffiti
Graffiti is er nauwelijks in Paramaribo, zegt Schuringa. "Alle schilderingen die je op straat ziet, worden in opdracht gemaakt. De muurschilders zijn vaak Javanen die in ploegen werken. Dat zijn een soort aannemers, die op de computer een compleet ontwerp maken. Een stuk professioneler dan bijvoorbeeld de schilderingen op schaafijskarretjes, die vaak door de ijscoman zelf gemaakt zijn."

Dat deze vorm van straatkunst in Suriname nog steeds springlevend is, is volgens Schuringa erg bijzonder. "In landen zoals India is dit aan het verdwijnen, in Suriname lijkt het juist in opkomst. Maar we houden natuurlijk ons hart vast dat het hier uiteindelijk ook verdwijnt. Vandaar dat we het nu wilden vastleggen. Daarnaast is het boek een eerbetoon aan de schilders, die dit normaal in volstrekte anonimiteit doen."

Tentoonstelling
Naast het boek is er ook een tentoonstelling samengesteld. Dertien Surinaamse straatkunstenaars hebben speciaal voor de expositie een doek beschilderd. Verder zijn er foto's uit Paramaribo en een korte film te zien. De tentoonstelling opent op 12 maart in Paramaribo en komt daarna naar Nederland. Vanaf 4 juni is de Surinaamse straatkunst te zien in Amsterdam, daarna volgen Rotterdam en Den Haag.


Bron: MTNL-redactie
Beeld: Muurschildering door Lloyd Wolff (foto Paul Faber)